چگونه بیماری های قلبی وعروقی را تشخیص دهیم؟

بعد از ویروس کرونا، بیماری های قلبی و عروقی هر ساله افراد زیادی را به کام مرگ می کشند. تشخیص زود هنگام و دقیق مشکل قلبی می تواند جان شما را نجات دهد. در این مقاله با ما همراه باشید تا روش تشخیص بیماری های قلبی و عروقی را با هم بررسی کنیم.

انواع بیماری های قلبی عروقی متداول

  • مشکل در دریچه های قلب
  • مشکل در ماهیچه های قلب
  • مشکل در رگ های متصل به قلب
  • مشکل در دیواره های بین حفرات قلب

این مشکلات می تواند علامت های زیر را داشته باشند:

  • تنگی نفس
  • غش کردن
  • احساس درد قفسه سینه
  • تند یا کند شدن ضربان قلب
  • احساس سنگینی بر روی قفسه سینه
  • تورم ناگهانی در پاها، ران‌ها، مچ پا و یا شکم

نشانه های بیماری های قلبی را باید جدی بگیرید. زیرا موضوع مرگ و زندگی است. این بیماری ها می توانند به راحتی سکته قلبی یا مغزی ایجاد کند!

علائم بیماری های قلبی از دید دکتر بقایی

  • نفس تنگی
  • فشار خون بالا
  • سنکوب کردن
  • اختلال در خواب
  • احساس خستگی مفرط
  • سر درد و داغ شدن داخل سر
  • احساس ناخوشایند از ضربان قلب
  • درد درناحیه سینه به ویژه اگر در هنگام فعالیت و استرس ایجاد شود و بعد از آن رفع شود و این اتفاق تکرار شونده باشد

نحوه تشخیص بیماری های قلبی عروقی

روش های متفاوتی برای تشخیص بیماری های قلب عروقی وجود دارد که در ادامه با آن ها آشنا خواهیم شد.

  • آزمایش خون

ممکن است پزشک برای شما آزمایش خون بنویسد تا سطح چربی خون تان را بررسی کند. چربی و کلسترول می تواند در رگ ها رسوب کنند و مجرا عبور خون را تنگ کنند، به همین دلیل آزمایش خون برای بررسی چربی خون می نویسند.

بعد از بررسی وضعیت کلی بدن تان نوبت به بررسی دقیق خود قلب می رسد.

  • نوار قلب (الکتروکاردیوگرام EKG)

آزمایشی برای بررسی فعالیت الکتریکی قلب است. قلب برای تپیدن نیاز به فرمان دارد؛ این فرمان ها به صورت پالس های الکتریکی در سرتاسر قلب پخش می شوند. این پیام ها به حدی قوی هستند که تا سطح پوست هم می آیند و با چند الکترود می توان این پالس های الکتریکی را شناسی کرد. نظم بین قدرت و تعداد آنها در ثانیه قابل بررسی است و اطلاعات مفیدی درباره کارکرد قلب به پزشک می دهد. با این آزمایش می توان آسیب های قلبی و ریتم نامنظم قلب را شناسایی کرد.

  • اکوکاردیوگرام

پزشک برای اینکه بتواند مستقیما قلب شما و دریچه ها و عضلات آن را بررسی کند، می تواند سونوگرافی قلب یا به اصطلاح از اکوکاردیوگرام استفاده کند. اکو چگونه است؟ ابتدا رو تخت از سمت راست بدن دراز می کشید و ست تان کنار بدن تان می گذارید، پزشک روی سینه را با یک ماده خاص لزج می کند سپس پروب بر روی قلب  قرار می دهد و بر روی صفحه نمایش قلب را می بیند. پزشک می تواند دریچه های قلب و ضخامت ماهیچه های قلب را بررسی کند.

  • تست ورزش

یک روش برای بررسی عملکرد قلب در حین ورزش و افزایش فشار وارد بر آن است. یکی از دلایل انجام تست ورزش بررسی عملکرد عروق کرونری است که وظیفه خون رسانی خود ماهیچه های قلب را دارد. در طی این آزمایش از فرد خواسته می شود که بر روی تردمیل بدود و یا بر روی دوچرخه ثابت رکاب بزند. با استفاده از الکترود هایی که بدن فرد وصل است، وضعیت او را حین ورزش بررسی می کنند. اطلاعاتی که این آزمایش گرفته می شود در تشخیص بیماری های قلبی بسیار مفید است.

  • سونوگرافی داپلر عروق مغز و کاروتید

برای بررسی احتمال سکته مغزی در بیمار از این آزمایش استفاده می شود. روش این آزمایش به این صورت است: پروب را بر روی رگ های خونی سر و گردن قرار می دهند و با استفاده از امواج فرا صوتی دیواره رگ های خونی را بررسی می کنند. با این روش از  وجود رسوب کلسترول در رگ ها با خبر می شویم.

  • هولتر

در صورتی که پزشک احساس کند بیماری شما در زمان انجام معاینات  توسط دستگاه ها تشخیص داد نشد، از هولتر استفاده خواهد کرد. هولتر یک دستگاه ثبت کننده ضربان قلب است که 24 تا 48 ساعت بر روی سینه بیمار قرار می گیرد و وضعیت قلب در طی روز و شب ثبت می کند. بعد از این مدت هولتر از روی بیمار برداشته می شود و اطلاعات آن پردازش می شود و توسط پزشک تفسیر می شود. ضربان نامنظم و برخی دیگر از بیمارها را می توان به راحتی تشخیص داد.

  • سی تی اسکن قلب

CT اسکن یک روش برای بررسی قلب است که تصاویری با جزئیات بالا از قلب ایجاد می کند. با استفاده از عکس های مقطعی که از قلب گرفته می شود، می توان به برخی از مشکلات قلب مانند رسوب کلسیم در شریان های عروق کرونری پی برد.

  •  MRI قلب

روش دیگری برای بررسی و تصویر برداری از قلب، ام آرآی است. این روش نسبت به سی تی اسکن عوارض کمتری دارد زیرا اشعه های یونیزان تولید نمی کند؛ به همین دلیل ممکن است در هنگام مطالعه و بررسی اندام ها یا بافت های نرم، از ام آر آی به جای سی تی اسکن استفاده شود.

 تست‌های تهاجمی برای تشخیص بیماری های قلبی

گاهی اوقات تست هایی که بالاتر ذکر شدند برای تشخیص دقیق بیماری کافی نیست و نیاز است از نزدیک قلب را بررسی کنند. آنژیوگرافی و مطالعه الکتروفیزیولوژی از این روش ها هستند.

  • آنژیوگرافی عروق کرونری و کاتتریزاسیون قلبی

روشی برای بررسی از رگ های خونی است. برای انجام آنژیوگرافی، پزشک محل کشاله ران یا بازو را بی حس می کند و برشی در کشاله ران یا بازو میزند و یک لوله بلند و انعطاف پذیر را از آن محل وارد رگ می کند. این لوله به سمت قلب می رود و یک ماده جذب کننده اشعه X را به رگ تزریق می کند. همزمان اشعه ایکس از لامپ بالای سر شما تابیده می شود و تصویر برداری از رگ های خونی انجام می شود.

در صورتی که رگی تنگ یا بسته باشد، می توان آنژیوپلاستی انجام داد. آنژیوپلاستی روشی برای باز کردن رگ های تنگ یا بسته است. روش کار آنژیوپلاستی چگونه است؟ یک بالن بر روی نوک لوله قرار دارد و به سمت رگ مورد نظر می رود؛ وقتی به قسمت تنگ شدگی رسید، باد می شود و رگ را باز می کند.

  • مطالعه الکتروفیزیولوژی

در بیمارهایی با ریتم غیر طبیعی قلب معمولا انجام الکتروکاردیوگرام و انواع تصویر برداری نمی تواند علت اصلی بیماری را مشخص کند. پزشک برای تشخیص دقیق علت بیماری و پیدا کردن راه درمان می‌تواند یک مطالعه الکتروفیزیولوژیک انجام دهد. برای این آزمایش، دکتر یک کاتتر همراه الکترود را از طریق رگ خونی به قلب می‌فرستد.

این الکترود چه کاری قرار است انجام بدهد؟ از این الکترود برای فرستادن پالس های الکتریکی به قلب استفاده می شود و یک نقشه از فعالیت الکتریکی آن را ایجاد می‌کند. پزشک شما ممکن است سعی کند ریتم طبیعی قلب را با تجویز دارو یا درمان‌های دیگر بازگرداند.

چه عواملی زمینه ساز ایجاد بیماری های قلبی عروقی است؟

  • افزایش سن
  • سیگار کشیدن
  • چاقی و اضافه وزن
  • سابقه خانوادگی بیماری قلبی
  • رژیم غذایی ضعیف و سوء تغذیه

چه روش های درمانی برای بیماری های قلبی وجود دارد؟

روش های درمانی مختلفی وجود دارد که بیشتر آن ها در پیشگیری نیز موثر هستند.

  • تغییر سبک زندگی

با پیش گرفتن رژیم سالم، کم چربی و همراه میوه و سبزیجات فراوان می توانید علائم و درد بیماری های قلبی را کاهش بدهید.

  • ورزش کردن

انجام حداقل 30 دقیقه تمرین متوسط در طول روزهای هفته می تواند ماهیچه های قلبی شما را تقویت کند. از انجام ورزش های سنگین مانند کوه نوردی یا فوتبال و … دوری کنید زیرا فشار بیش از حد می تواند بسیار مضر باشد.

  • ترک سیگار و الکل

سیگار و الکل تاثیر مستقیم و منفی بر کارکرد قلب دارد. نیکوتین و منوکسید کربن سیگار باعث کاهش اکسیژن خون و آسیب به دیواره رگ ها می شود. اگر سیگار می کشید و دوست دارید قلب سالم داشته باشید،  بهتر است تجدید نظری در سیگار کشیدن خود کنید.

  • مصرف دارو

با مراجعه به مرکز درمانی و انجام معاینات، پزشک احتمالا داروهایی برای کنترل و درمان بیماری قلبی شما تجویز می‌کند. نوع دارو به نوع بیماری قلبی بستگی دارد. با مصرف منظم و سرموقع این دارو ها می توانید مشکلات قلبی تان را درمان کنید.

  • جراحی

اگر هیچ کدام از روش های بالا افاقه نکند، پزشک راه جراحی را پیشنهاد می کند. با توجه به نوع بیماری تان ممکن است آنژیوپلاستی یا باتری گذاری یا دیگر انواع جراحی ها انجام شود.

کلام آخر

بیماری های قلبی از جمله شایع ترین بیماری ها است که افراد زیادی یا به صورت مادرزادی یا در طول عمر درگیر آن می شود. باید جای نگرانی است زیرا هر ساله افرادی زیادی بر اثر سکته قلبی از دنیا می روند. این نشان دهنده جدی بودن و خطرناک بودن بیماری های قلبی است. در صورتی که علائم ذکر شده در این مقاله را در خود یا یکی از عزیزانتان مشاهده کردید، هر چه سریع تر به مرکز درمان قلبی یا به مطب ما مراجعه کنید تا توسط متخصص قلب و عروق معاینه شوید. تشخیص بیماری های قلبی عروقی باید به موقع صورت گرفته و درمان آغاز شود تا بیماری گسترش نیابد.