تصور کنید فردی بدون هیچ درد شدیدی در قفسه سینه، تنها با کمی خستگی یا تنگی نفس، روزهای عادی زندگیاش را میگذراند. شاید فکر کند این علائم به دلیل استرس کاری یا کم خوابی است. اما در یک معاینه ساده مشخص میشود که مدتی قبل سکته قلبی دچار حمله قلبی شده بدون آنکه حتی خودش بداند. این همان سکته قلبی خاموش است. سکته قلبی خاموش علائم معمول حمله قلبی را ندارد. گاهی علائمی بروز میکند که معمولاً به سکته قلبی ربط داده نمیشوند، یا حتی ممکن است هیچ علامتی وجود نداشته باشد. همین موضوع شناسایی این نوع حمله قلبی را دشوار میکند. در ادامه مطلب به توضیح کامل علت این اتفاق، نحوه تشخیص و راه درمان حمله قلبی خاموش میپردازیم.
سکته قلبی خاموش چیست؟
حمله قلبی خاموش (Silent heat attack) نوعی حمله قلبی است که بدون علامت، با علائم خفیف یا با علائمی بروز میکند که افراد آن را مربوط به سکته قلبی نمیدانند. در حمله قلبی خاموش نیز همانند حمله قلبی، جریان خون و اکسیژن رسانی به عضله قلب کم میشود و احتمال آسیب به قلب وجود دارد. اگر فرد متوجه وقوع سکته قلبی خاموش نشود ممکن است به موقع تحت درمان قرار نگیرد و همین مسئله میزان آسیب را بیشتر کند. به همین دلیل است که توجه مداوم به وضعیت جسمی و علائم اهمیت زیادی در جلوگیری از پیشرفت بیماریها دارد.
آیا شما یا اطرافیانتان در معرض سکته قلبی خاموش هستید؟ با مشاوره تخصصی دکتر بقایی خیالتان را راحت کنید. همین حالا برای رزرو نوبت با مطب تماس بگیرید (02188670350).
سکته قلبی خاموش چگونه رخ میدهد؟
معمولاً حمله قلبی به دلیل ایجاد لخته خون در یکی از سرخرگهای کرونر اتفاق میفتد. این لخته جلوی جریان خون به عضلات قلبی را میگیرد و منجر به حمله قلبی خاموش میشود. حمله قلبی میتواند در حالت خواب یا بیداری رخ دهد، بهویژه در شرایط زیر:
- شروع ناگهانی فعالیت بدنی شدید
- پس از تجربه یک فشار شدید جسمی یا عاطفی
در موارد کمتری اسپاسم (گرفتگی) یا آسیب دیواره عروق کرونر نیز باعث انسداد جریان خونرسانی میشود.
چند درصد از حملههای قلبی، حمله قلبی خاموش هستند؟
پژوهشها نشان میدهند که حدود ۲۲ تا ۶۰ درصد از کل سکتههای قلبی از نوع خاموش هستند. این نوع سکته در زنان و افراد مبتلا به دیابت شایعتر است.
علت حمله قلبی خاموش چیست؟
شایع ترین علت حمله قلبی خاموش بیماری عروق کرونر است. در این بیماری پلاکهای حاوی کلسترول در دیواره عروق کرونر تجمع پیدا میکنند و مسیر خونرسانی به قلب را محدود میسازند. اگر لخته خون روی این پلاکها تشکیل شود جریان خون کاملاً مسدود میشود. در صورتی که این حالت سریعاً درمان نشود و جریان خون بازنگردد ممکن است بخشی از عضله قلب از بین برود.
علائم حمله قلبی خاموش
در سکته قلبی خاموش علائمی بروز میکند که معمولاً به حمله قلبی نسبت داده نمیشوند. گاهی فرد علائم بسیار خفیفی دارد یا بعضاً بیعلامت است. این علائم عبارتند از:
- احساس شبیه به آنفلوانزا
- خستگی شدید و غیرعادی
- سوءهاضمه یا احساس سوزش معده
- درد مبهم در فک، بازوها یا قسمت فوقانی پشت
در بعضی مواقع افراد دچار درد عضلانی در قفسه سینه یا قسمت بالای پشت نیز میشوند.
تفاوت علائم سکته قلبی خاموش با سکته قلبی
در حمله قلبی خاموش علائم خفیف، غیراختصاصی یا حتی بدون علامت دیده میشود و معمولاً بیمار آنها را به مشکلاتی مثل آنفلوانزا یا سوءهاضمه نسبت میدهد. در مقابل حمله قلبی آشکار با علائم شدیدتری همراه است که بیمار را سریعاً به اورژانس میکشاند.
| علائم | حمله قلبی خاموش | حمله قلبی آشکار |
| درد قفسه سینه | خفیف است یا وجود ندارد | شدید، فشارنده و مداوم |
| تنگی نفس | ممکن است وجود داشته باشد | شایع و قابل توجه |
| تعریق غیرعادی | گاهی رخ میدهد | اغلب شدید |
| خستگی یا ضعف | شایع، حتی بدون فعالیت | ممکن است قبل یا حین حمله رخ دهد |
| تهوع یا سوءهاضمه | ممکن است تنها علامت باشد | همراه با درد قفسه سینه یا به تنهایی |
| درد در نواحی دیگر (بازو، فک و گردن) | اغلب مبهم و خفیف | شایع و واضح |
چه عواملی احتمال بروز سکته قلبی خاموش را بالا میبرند؟
عوامل خطر بروز حمله قلبی خاموش عبارتند از:
- کم تحرکی
- کلسترول بالا
- قند خون بالا
- استرس مزمن
- فشار خون بالا
- مصرف دخانیات
- ابتلا به کووید-۱۹ یا سایر عفونتها
- ابتلا به پره اکلامپسی در دوران بارداری
- اضافه وزن (شاخص توده بدنی ۲۵ یا بیشتر)
- رژیم غذایی پرچرب، پرنمک یا حاوی کلسترول بالا
برخی عوامل خطر غیرقابل تغییر نیز وجود دارند، شامل:
- نژاد
- سن بالای ۴۵ سال در مردان
- سابقه بیماری قلبی در خانواده
- سن بالای 55 سال یا یائسگی در زنان
بیشتر بخوانید: پیشگیری از بیماری قلبی در دوران یائسگی
عوامل خطر قابل تغییر در سکته قلبی خاموش از این نظر مهم هستند که با کنترل آنها میتوانید احتمال بروز این حادثه قلبی را کاهش دهید. اهمیت عوامل خطر غیرقابل تغییر نیز از این جهت است که اگر هر یک از آنها را دارید باید بیشتر حواستان به سلامت قلبتان باشد.
اگر سکته قلبی خاموش درمان نشود چه عوارضی دارد؟
تأخیر در درمان بعد از بروز حمله قلبی خاموش میتواند باعث آسیب شدید به قلب شود و با تغییرات زیر احتمال مرگ را بالا ببرد:
- نارسایی قلبی (Heart failure)
- نامنظمی ضربان قلب یا آریتمی (Cardiac arrhythmia)
- افزایش خطر سکته مغزی ایسکمیک (Ischemic stroke)
بنابراین نیاز است در صورت مشاهده علائم مشکوک در خود یا اطرافیانتان به پزشک مراجعه کنید.
حمله قلبی خاموش را چگونه تشخیص میدهند؟
مرحله اول تشخیص گرفتن شرح حالی از علائم شما، مدت زمان آنها، سوابق بیماری، داروهای مصرفی و سابقه خانوادگی بیماری قلبی شماست. در مرحله بعدی پزشک ممکن است نشانههایی از سکته قلبی خاموش را در معاینه قلب شما پیدا کند، مانند:
- ضربان قلب سریع یا نامنظم
- صداهای غیرطبیعی در ریهها
تشخیص دقیق نیاز به انجام آزمایشها و تصویربرداری تکمیلی نیز دارد:
- نوار قلب
- اکوی قلبی
- تست ورزش
- آنژیوگرافی عروق کرونر
- آزمایش خون برای بررسی آنزیمهای قلبی و ردکردن سایر بیماریها
در این ارتباط به دو نکته از بنیاد قلب بریتانیا و پایگاه معتبر پزشکی میوکلینیک آمریکا توجه کنید: While some people cannot remember having symptoms, others will see a doctor because of toothache, back pain or generally feeling unwell, and, after investigations like ECGs (electrocardiograms) and blood tests, they’re found to have had a ‘silent’ heart attack.
برخی افراد هیچ گاه به یاد نمیآورند که دچار علائمی شده باشند؛ اما بعضی دیگر به دلیل درد دندان، کمردرد یا احساس ناخوشی به پزشک مراجعه میکنند. پس از انجام بررسیهایی مانند نوار قلب (ECG) یا آزمایش خون مشخص میشود که یک «حمله قلبی خاموش» را پشت سر گذاشته اند.
Imaging tests are the only way to know if someone has had a silent heart attack. These tests include an electrocardiogram or echocardiogram.
تنها راه مطمئن برای تشخیص اینکه آیا فردی قبلاً دچار حمله قلبی خاموش شده است یا نه، استفاده از آزمایشهای تصویربرداری میباشد. این آزمایشها شامل الکتروکاردیوگرام (ECG) و اکوی قلبی میشوند.
حمله قلبی خاموش چگونه درمان میشود؟
از آنجا که سکته قلبی خاموش علائم مشخصی ندارد، بسیاری از افراد متوجه آن نمیشوند. اما هر نوع حمله قلبی یک اورژانس پزشکی است. بنابراین در صورت شک به حمله قلبی باید بلافاصله با ۱۱۵ تماس بگیرید. بعد از اینکه به بیمارستان رسیدید معمولاً اقدامات زیر برای شما شروع میشود:
- تجویز اکسیژن
- گرفتن نوار قلب
- داروهای ضد درد
- پایش وضعیت قلب
- داروهایی برای تجزیه یا پیشگیری از لخته (آسپرین یا ترومبولیتیکها)
بعد از انجام این موارد اولیه ممکن است اقدامات تهاجمیتری نیز لازم باشد، از جمله:
- آنژیوپلاستی کرونر: باز کردن رگ مسدود شده با بالون و قراردادن استنت برای حفظ جریان خون
- جراحی بای پس عروق کرونر (CABG): ایجاد مسیر جایگزین برای عبور خون از اطراف انسداد
این اقدامات جلوی آسیب بیشتر به قلب را میگیرند و احتمال تکرار سکته قلبی خاموش را کم میکنند.
بیشتر بدانید: تشخیص بیماری قلبی با نوار قلب
آیا میتوان جلوی وقوع سکته قلبی خاموش را گرفت؟
بلی، در واقع با اقداماتی میتوان خطر حمله قلبی خاموش را کاهش داد، از جمله:
- کنترل استرس
- رژیم غذایی سالم
- پرهیز از دخانیات
- حفظ وزن مناسب
- فعالیت بدنی منظم
- کاهش مصرف الکل
- مصرف داروهای تجویزی پزشک (مانند آسپیرین و آتورواستاتین)
کنترل بیماریهای زمینهای مانند فشار خون بالا، کلسترول بالا، دیابت و بیماری مزمن کلیوی (CKD) منیز سیتواند به پیشگیری کمک کند. برای افرادی که قبلاً دچار حمله قلبی یا سکته قلبی خاموش شده اند رعایت دستورات پزشک و شرکت در توانبخشی قلبی اهمیت زیادی در جلوگیری از تکرار این حادثه دارد.
دکتر رامین بقایی، یکی از بهترین جراحان قلب تهران برای تشخیص و درمان سکته قلبی خاموش
تشخیص به موقع سکته قلبی خاموش نیازمند دقت، تجربه و استفاده از تجهیزات پیشرفته است. دکتر رامین بقایی جراح و فوق تخصص قلب در تهران تجربه زیادی در حوزه تشخیص و درمان بیماریهای قلبی دارند. بهرهگیری از تستهای تشخیصی پیشرفته، معاینات دقیق و بررسی عوامل خطر فردی از جمله رویکردهای ایشان در مدیریت سکته قلبی خاموش است.
برخی از سوابق علمی ایشان عبارتند از:
- عضو هیئت علمی دانشگاه
- عضو هیئت بورد جراحی قلب
- فوق تخصص جراحی قلب و عروق (کودکان و بزرگسالان)
- از پایه گذاران دوره تکمیلی (فلوشیپ جراحی بیماری مادرزادی قلبی)
در صورتی که متوجه علائمی مشکوک در خود یا هر یک از عزیزانتان شدید، میتوانید برای ویزیت توسط دکتر بقایی با ما تماس بگیرید (02188670350).
جمعبندی سکته قلبی خاموش
سکته قلبی خاموش علائمی غیراختصاصی مانند خستگی شدید و غیرعادی، سوزش معده، درد مبهم فک، بازوها یا قسمت فوقانی پشت و درد عضلانی دارد. به همین دلیل بسیاری از افراد به آن اهمیت نمیدهند و متوجه بروزش نمیشوند. اما از آنجا که احتمال حمله قلبی مجدد وجود دارد لازم است هم به علائم آشکار و هم به نشانههای خفیفش توجه کنید. همچنین با کنترل بیماریهای زمینهای میتوانید خطر حملات بعدی را کاهش دهید.
برای گرفتن نوبت جهت تشخیص قطعی و درمان سکته قلبی خاموش میتوانید با ما در مطب دکتر رامین بقایی تهران تماس بگیرید (02188670350).
منابع
- https://my.clevelandclinic.
org/health/diseases/21630- silent-heart-attack - https://www.mayoclinic.org/
diseases-conditions/heart- attack/ - https://www.bhf.org.uk/
informationsupport/
0 نظر